झापाली फुटबलको नालिबेलीसँगै जोडिएको छ उनको समग्र परिचय । अथवा झापाको फुटबल खेलमा छुटाउनै नमिल्ने नाम भएर अग्लो सम्मान चुलिएका सामान्य गदका उनलाई धेरैले उपनामले चिन्छन् । ुभगिरथ आलेु जसलाई झापाली फुटबल क्षेत्रले ुमामाु उपनामले अधिक चिन्छ । उनले फुटबलकै लागि कूल खर्चेको समय आजसम्म ३९ वर्ष
भइसकेको छ । २०४५ साल देखि राष्ट्रिय खेलकुद परिषद्को फुटबल सहायक प्रशिक्षक पदमा नियुक्त भएयता फुटबल खेललाई व्यसायिकता प्रदान गर्ने कार्यमा उनले खेलेको भूमिका सबैका सामु छर्लङ्ग छ । ५५ हिउँद र वसन्त पार गरिसकेका भगिरथको यो उमेरसम्मको भगिरथ प्रयास फुटबलकै विकासका लागि निरन्तर छ भन्ने कुरालाई गतवर्षको पल्सर उत्कृष्ट फुटबल प्रशिक्षक एवार्डबाट मिलेको जसले पनि प्रमाणित गर्दछ । हाल वरिष्ठ फुटबल प्रशिक्षकको रुपमा उनले योगदान गरिरहेकै छन् । झापा शनिश्चरे-३ कालिस्थानमा २०१३ चैत्र १९ गते टेकमान र जानुका आलेका ३ छोरा र २ छोरी मध्ये पहिलो सन्तानका रुपमा जन्मिएका भगिरथले आफ्नै घरगाउँबाटै सिके फुटबलसँगै भविष्य गुडाउन । २०२९ सालमा शनिश्चरे हाइस्कुलबाट पहिलो पटक फुटबल प्रतियोगिताको यात्रा थालेका उनले त्यसपछि भने फुटबल बाहेक अरु सोच्नै परेन । भन्छन् -ुअन्तरमावि प्रतियोगिता खेलेसँगै शनिश्चरेको डाइनामाइट फुटबल क्लवबाट खेल्न थालेँ ।ु डाइनामाइटबाट खेलकै समय इलाममा एउटा प्रतियोगिता भिड्ने अवसर मिल्यो रे उनलाई । दार्जिलिङ्गको एउटा फुटबल टोलीमा गफी खेलाडीको उपनाम ुमामाु राखिएको थियो । साँझ सबैले ुमामाुको गफ सुन्ने इच्छा व्यक्त गरेका बेला हाम्रै ुमामाु छदैँछन् नि भनेर सहयात्रीले औँल्याएको क्षणले आज पनि उनको छुट्टै परिचय कायम भएको छ । उनलाई चिन्ने-जान्ने कमैले भगिरथ भन्छन् । तर राष्ट्रिय स्तरमा झापाका सुपरस्टार खेलाडी उत्पादन गर्ने कौशलका जसपात्र यी मामाका ुहरि खड्का सन्देश श्रेष्ठ र नरत्तोम गौतमु जस्ता फुटबल हस्ती भााजाहरु जन्मिसकेका छन् । त्यहीँ श्रेणीका ४० बढी खेलाडी झापाबाटै ए डिभीजन क्लवहरुमा खेलिरहेका छन् । उनी भन्छन् -ुएउटा फुटबल प्रशिक्षकका लागि यो भन्दा खुशीको कुरो अर्को के हुन सक्छ ु
फुटबल खेललाई मैत्रीपूर्ण अनुशासन र व्यक्तित्व विकासको पर् याय हो भनेर चिनाउन उनले थुप्रै पसिना बगाएका छन् । फुटबल मैदानको प्रत्येक गजलाई मैदान बाहिरबाटै नियालेर दुरी समेत यकिन गर्ने यिनको खुबी छ ।
उनी भन्छन्-ुजागिरकै दौरानमा भारतको पट्याला नेशनल इ_िन्स्टच्युट फर स्पोर्टसमा ुखेलमैदान व्यवस्थापनुका लागि डिप्लोमा तहको कोर्ष गर्ने अवसर पाएकै कारण यो खुबी प्राप्त भएको हो ।ु खेलकुद क्षेत्रमा हुने राजनीतिक नियुक्तिलाई खेलकुद माथिको हस्तक्षेप मान्ने आले अर्थात ुमामाु यतिबेला झापा जिल्लाको फुटबल व्यवसायिक बन्दै गएको तर्क राख्छन् । सन् २००३ मा नेपाली राष्ट्रिय टीमको सहायक प्रशिक्षक बनेर ओमन सम्म पुगेका मामाले आफ्नो शिल्प तिखार्ने कोरिया र जापानसम्म पुग्न भ्याएका छन् भने आफ्नै स्थानीय कालिस्थान फुटबल क्लवका लागि शुरुका एक दशक खेलेर पाएको स्याबासी त छदैँछ ।
जीवन सङ्गीनी गीता आलेको साथ सहयोग
र
हौसलाबाट यो उचाई प्राप्त गरेको रहस्य खोल्ने मामा फुटबलमा जतिकै कुशल भूमिका खेलेको मान्छन् निजी परिवार हाँक्न पनि । बढेका दुई छोरीलाई ज्वाँईका घर बिदाई गरिसकेका उनको घरमा बुहारी िभœयाउन चाँहि बाँकी छ तर हत्तारो पटक्कै छैन रे । भन्दै थिए-ुएउटा छोरो छ । पैसा कमाउँछु भनेर अरब खाडी मुलुक गएको छ । आएपछि विचार गरौँला ।ु
जिल्ला खेलकुद समिति झापा र शरणार्थी शैक्षिक कार्यक्रमको सहयोगी कारितास नेपालको संयुक्त आयोजनामा भइरहेको पूर्वााचलस्तरीय नक-आउट फुटबल प्रतियोगिता साचालनका लागि नियमित खटिरहेका उनी हामीसँगको कुराकानीमा पनि फुटबल खेलकै समाचार टिपाउन व्यग्र थिए । पुषको अपरान्ह तिर ठिही बढ्दै गर्दा यी हक्की स्वभावका मामा भन्दै थिए-ु३ वर्ष बाँकी छ जागिरे जीवन । तर अवकाश पछि पनि यो ज्यान फुटबलमै गुडिरहने छ ।ु बेलडाँगीस्थित भुटानी शरणार्थी शिविरको खेलमैदानमा चलिरहेको कुराकानी टुङ्ग्याउँदै उनले भने-ुलौ ! के-कसो हो अब घर पुग्न हतार छ । अहिलेलाई छुटौँ ।ु
प्रस्तुति ः कमन देवान
